Vaginale schimmelinfectie: herkennen, behandelen en voorkomen

In je vagina leven van nature verschillende schimmels en bacteriën. Samen staan ze in balans met elkaar en zijn ze onmisbaar voor een gezonde vaginale flora. Raakt de natuurlijke balans tussen de schimmels en bacteriën verstoord? Dan kunnen bepaalde schimmels soms te hard gaan groeien en kan er een infectie ontstaan. Je spreekt dan van een vaginale schimmelinfectie of kortweg vaginale schimmel. Vaak gaat het om de gistachtige schimmel candida albicans die de overhand krijgt. Een andere benaming is dan ook een vaginale candida-infectie.

In tegenstelling tot wat veel mensen denken is een vaginale schimmelinfectie geen soa.

Vaak wordt gedacht dat een vaginale schimmelinfectie bij vrouwen te maken heeft met een slechte hygiëne. Onzin! Een infectie ontstaat als het natuurlijke evenwicht tussen schimmels en bacteriën in je vagina uit balans raken.

Veel vrouwen schamen zich als ze een schimmelinfectie hebben, maar dat is helemaal niet nodig. Wist je dat veel vrouwen wel eens last hebben van een vaginale schimmelinfectie? Als jij er nu mee rondloopt, ben je dus niet alleen. Hieronder vind je een aantal factoren die er wél voor kunnen zorgen dat je vaginale flora uit balans raakt en mogelijk een schimmelinfectie veroorzaken: 

• het wassen van de vagina met zeep of andere reinigingsmiddelen
• hormonale schommelingen, bijvoorbeeld rondom de menstruatie of tijdens de zwangerschap
• beschadiging van het vaginale slijmvlies, bijvoorbeeld wanneer de vagina niet vochtig genoeg is tijdens het vrijen
• gebruik van bepaalde medicijnen of antibiotica

Bovengenoemde factoren kunnen dus een infectie in je vagina veroorzaken omdat ze mogelijk zorgen voor veranderingen in de natuurlijke balans van bacteriën en gisten in de vagina. Je krijgt trouwens geen vaginale schimmel door het dragen van tampons, strakke kleding of inlegkruisjes. Zorg er wel voor dat je tampons en inlegkruisjes regelmatig verschoont.

Een vaginale schimmel kan je herkennen aan de volgende symptomen:

• jeuk rondom de schaamstreek, in je vagina en/of op je schaamlippen 
• opgezwollen schaamlippen
• veel witte en brokkelige afscheiding zonder geur 
• wit slijm zonder geur
• pijn bij het vrijen
• pijn bij het plassen
• pijn bij aanraking
• een branderig gevoel in de schaamstreek en/of tijdens seks
• een opgezwollen, rood en pijnlijk slijmvlies van de vagina

Heb je last van grijswitte, onaangenaam ruikende vaginale afscheiding? Dan kan je ander soort infectie van je vagina hebben. Vergelijk jouw klachten in dat geval eens met de symptomen van bacteriële vaginose.

Een vaginale schimmelinfectie is geen soa. Je kan daarom gewoon seks hebben. Kijk wel uit met voorbehoedsmiddelen. Producten om de infectie te behandelen kunnen het rubber van condooms namelijk aantasten. Ook is het verstandig om orale seks te vermijden. In principe is een schimmelinfectie niet besmettelijk, maar er bestaat een kleine kans dat je partner de schimmel in zijn of haar mondholte kan krijgen.

De klachten van een vaginale schimmelinfectie gaan vaak vanzelf na 2 weken weer over. Heb je last van de jeuk en afscheiding? Dan kan je de infectie behandelen met een vaginale crème**, gel* of capsule**. Deze middelen beschadigen de celwand van de schimmel, waardoor de schimmel afsterft. Zo heb je er sneller geen last meer van.

Je kan een vaginale schimmelinfectie zelf behandelen met een van de volgende producten, die je zonder voorschrift bij de drogist kan kopen.

Wil je de kans op terugkerende vaginale schimmel verkleinen? De kunst is om de natuurlijke balans van je vaginale flora zo min mogelijk te verstoren. Voorkomen is ook in dit geval beter dan genezen!

Hieronder vind je een aantal tips die de kans op een vaginale schimmelinfectie verkleinen:

• was je vagina van buiten met lauwwarm water
• was je vagina niet met zeep, tea tree-olie of andere vaginale spoelingen
• gebruik geen zaaddodende middelen die je vagina kunnen irriteren
• spoel je schaamstreek tijdens het douchen met lauwwarm water
• veeg je schaamstreek van voor naar achter schoon na een toiletbezoek
• verschoon regelmatig je maandverbandof tampons
• blijf niet te lang met natte zwemkleding rondlopen
• kies voor katoenen ondergoed dat ademt
• neem de tijd om opgewonden te raken voordat je seks hebt of gebruik glijmiddel
• heb geen seks als het pijn doet
• slaap naakt, zodat je vagina de kans krijgt om te luchten

Heb je een keer eerder last gehad van vaginale schimmel en herken je de symptomen? Dan is er een grote kans dat je weer te maken hebt met een vaginale schimmelinfectie. Twijfel je toch, of gaan de klachten niet over? Raadpleeg dan je huisarts of gynaecoloog.

Raadpleeg daarnaast in de volgende gevallen je huisarts:

• je hebt voor het eerst klachten die een vaginale schimmelinfectie doen vermoeden
• je klachten (met of zonder behandeling) zijn na 2 weken niet minder geworden
• je hebt al eens eerder een vaginale schimmelinfectie gehad, je herkent de klachten en deze zijn na 2 weken niet minder geworden
• je bent jonger dan 16 jaar
• je bent in de overgang (geweest)
• je bent zwanger
• je hebt diabetes
• je gebruikt gedurende een lange tijd antibiotica
• een vaginale crème** of capsule** heeft onvoldoende geholpen
• je klachten blijven terugkomen
• je krijgt ook andere klachten, bijvoorbeeld pijn in je onderbuik, koorts of andere klachten die kunnen wijzen op een soa
• je vaginale afscheiding verandert van kleur, geur of hoeveelheid

Hoe weet je of je een vaginale schimmelinfectie hebt?

Je herkent vaginale schimmel aan witte, brokkelige en geurloze afscheiding, jeuk in en rondom de vagina en eventueel pijn bij het plassen of vrijen. Twijfel je? Neem dan contact op met je huisarts.

Wat is het verschil tussen een vaginale schimmelinfectie en bacteriële vaginose?

Bij een vaginale schimmelinfectie is de afscheiding wit, brokkelig en geurloos, en heb je vaak ook jeuk. Bij bacteriële vaginose is de afscheiding grijswit met een onaangename, visachtige geur, terwijl jeuk hier meestal geen rol speelt. Het onderliggende verschil: bij een schimmelinfectie is er een teveel aan schimmels in je vagina, bij bacteriële vaginose gaat het om een teveel aan bepaalde bacteriën. Als je twijfelt neem dan contact op met de huisarts.

Wat moet je niet doen bij een schimmelinfectie?

Krab of wrijf niet aan je schaamstreek, gebruik geen zeep op parfum in of rondom je vagina. Draag geen synthetisch ondergoed, maar ga voor luchtig katoen. Vermijd hiernaast ook het gebruik van zaaddodende middelen die je vaginale flora kunnen verstoren.

Gaat vaginale schimmel vanzelf over?

Vaak gaat een vaginale schimmelinfectie binnen ongeveer 2 weken over. Blijven de klachten langer aanhouden of komen ze terug? Raadpleeg dan je huisarts.

Kan je een vaginale schimmel krijgen na antibiotica of seks?

Antibiotica kunnen de natuurlijke balans in je vagina verstoren. Daardoor kunnen schimmels makkelijker gaan groeien. Seks veroorzaakt op zichzelf geen vaginale schimmelinfectie. Wel kan seks de vagina irriteren, bijvoorbeeld als de vagina niet vochtig genoeg is.

Wat is het verschil tussen een blaasontsteking en een schimmelinfectie?

Bij een blaasontsteking heb je vooral pijn of een branderig gevoel tijdens het plassen en moet je vaak kleine beetjes plassen. Bij een vaginale schimmelinfectie draait het meer om jeuk en witte, brokkelige afscheiding. Twijfel je welke klachten je hebt? Neem dan contact op met je huisarts.

*Dit is een medisch hulpmiddel, lees voor gebruik de gebruiksaanwijzing

** Dit is een geneesmiddel, lees voor gebruik de bijsluiter